نظرسنجی بهار ۲۰۲۶ موسسه پیو از چرخش تاریخی در افکار عمومی خبر میدهد. در میان ۳۶ کشور مورد بررسی، چین محبوبتر از آمریکا ارزیابی شده و ایالات متحده تنها در ۹ کشور جایگاه برتری دارد. بیشترین درصد نظر مثبت با چین نیز در پاکستان به ثبت رسیده است.
چرخش تاریخی در نگاه افکار عمومی جهان
بر اساس نظرسنجی بهار ۲۰۲۶ «موسسه تحقیقاتی پیو» (Pew Research Center) درباره نگرشهای جهانی، تفاوتهای آشکاری در نوع نگاه کشورها به چین و ایالات متحده وجود دارد. نتایج این بررسی نشاندهنده یک چرخش تاریخی است؛ بهطوریکه در حال حاضر چین در مقایسه با ایالات متحده، از محبوبیت بیشتری در میان کشورهای مورد بررسی برخوردار است.
نموداری که با استفاده از دادههای موسسه پیو طراحی شده، میزان محبوبیت این دو کشور را در ۳۶ ملت مقایسه میکند. این نمودار نشان میدهد که هر یک از این دو قدرت در کجا قویترین حمایتهای مردمی را دارند و در چه نقاطی نظرات همچنان به هم نزدیک است.
بررسی جزئیات این نظرسنجی نشان میدهد که تفاوتهای منطقهای بسیار تعیینکننده است. بسیاری از کشورهای آفریقایی، جنوب شرق آسیا و بخشهایی از آمریکای لاتین، دیدگاههای بسیار مثبتتری نسبت به چین ابراز کردهاند. در مقابل، ایالات متحده تنها در ۹ کشور پیشتاز است که عبارتند از: برزیل، غنا، مجارستان، هند، اسرائیل، ژاپن، فیلیپین، لهستان و کره جنوبی.
شکاف میان کشورهای توسعهیافته و در حال توسعه
دادههای این نظرسنجی نشان میدهد که دموکراسیهای ثروتمند غربی بهطور کلی نسبت به هر دو کشور با تردید نگاه میکنند. کشورهای آلمان، فرانسه، سوئد، استرالیا و هلند از جمله مواردی هستند که نرخ محبوبیت نسبتا پایینی را برای هر دو قدرت ثبت کردهاند.
در نقطه مقابل، بخش عمدهای از کشورهای در حال توسعه در موقعیت متفاوتی قرار دارند. در این نقاط چین از حمایت اکثریت برخوردار است اما ایالات متحده در جلب افکار عمومی عقب مانده است. پاکستان با ثبت ۹۰ درصد دیدگاه مثبت نسبت به چین در برابر تنها ۱۵ درصد نسبت به ایالات متحده، بزرگترین شکاف را در این زمینه دارد. شکافهای بزرگ مشابهی نیز در مالزی (۷۵ درصد در برابر ۱۹ درصد) و اندونزی (۷۲ درصد در برابر ۲۹ درصد) مشاهده میشود.
همزمان، چندین کشور آفریقایی از جمله غنا، کنیا و نیجریه دیدگاههای مثبتی را نسبت به هر دو قدرت ابراز کردهاند. این موضوع نشان میدهد که بسیاری از پاسخدهندگان به جای نگاه حذفی، ارزش را در حفظ رابطه با هر دو کشور میدانند.
دلایل بهبود جایگاه بینالمللی چین
بهبود جایگاه چین بازتابدهنده دو روند همزمان است؛ افزایش محبوبیت پکن و کاهش پذیرش ایالات متحده در میان افکار عمومی. گزارشهای اخیر نشان میدهند که این روند نزولی برای آمریکا حتی در میان شرکای دیرینه این کشور، از جمله کانادا و کشورهای سراسر اروپا، بسیار محسوس بوده است.
تحلیلگران دلایل این تغییرات را به عواملی همچون گسترش تعاملات تجاری و دیپلماتیک چین در کنار تغییر در نگرشها نسبت به سیاست خارجی و میزان قابلاعتماد بودن ایالات متحده نسبت میدهند. با عمیقتر شدن پیوندهای اقتصادی کشورها با پکن، تجارت به عاملی حیاتی در روابط بینالمللی تبدیل شده است.
بر اساس گزارشها و تحلیلهای «شورای روابط خارجی»، بسیاری از کشورها در حال پیگیری روابط عملگرایانه با هر دو قدرت هستند. این امر به این معناست که این کشورها تلاش میکنند شراکتهای امنیتی خود را با روابط اقتصادی روبهرشد خود با چین متعادل سازند.
رقابت مستمر بر سر قدرت نرم
اگرچه چین در اکثر کشورهای مورد بررسی رتبههای محبوبیت بالاتری دریافت کرده است، اما این نتایج لزوما به معنای همسویی ژئوپلیتیک مستقیم با پکن نیست.
در عوض، این نظرسنجی به جهانی چندقطبی اشاره دارد که در آن نفوذ اقتصادی، تجارت، دیپلماسی و درک عمومی همگی در تعریف قدرت جهانی نقش دارند. چین حضور بینالمللی خود را گسترش میدهد و ایالات متحده برای حفظ اتحادهای دیرینه خود تلاش میکند. اکنون رقابت میان این دو ابرقدرت دیگر تنها با معیارهای اقتصادی و نظامی سنجیده نمیشود، بلکه از مجرای افکار عمومی جهان نیز عبور میکند.
