کوچ پول های بانکی به بازار دلالی/طلا و ارز نقدینگی را می بلعند؟

بازار بانکی این روزها به دلیل فاصله عمیق بین نرخ سود و تورم برای بیشتر سپرده گذاران جذابیت چندانی ندارد، به طوری که اغلب آنها پس از سر رسید موعد قراردهای خود راغب نیستند دیگر سرمایه هایشان در بانک بماند زیرا نرخ سود سپرده های بانکی که به صورت قانونی حداکثر۲۲.۵ درصد تعیین شده این رقم با توجه به سرعت بالای تورم جز آنکه ارزش پولشان را کاهش می دهد، سودی برای سپردگذاران ندارد. در چنین شرایطی آنها ترجیح می دهند سرمایه هایی را که می خواهند در قالب سپرده نزد بانک بماند، بهتر است به خرید طلا، ارز، ملک، خودرو و … اختصاص دهند نه اینکه ماهانه مبلغی را به عنوان سود سپرده ها از بانک دریافت کنند.

البته خیلی ها هنوز بانک را معتمدترین بنگاه اقتصادی معتبر برای سرمایه گذاری بی درد و سر انتخاب می کنند و چون در انجام معاملات سفته بازی ریسک پذیر نیستند، بنابراین سرمایه ای را که دارند آن را به بانک می سپرند و سود قانونی هرچند اندک را بی دغدغه دریافت می نمایند. اقدامی که بیانگر هدایت نقدینگی به بازارهای رسمی است و این شیوه کمک شایانی به چرخ تولید می کند ولی ازآنجایی که نرخ تورم طی سالهای اخیر شتابان درحرکت بوده در مقابل نرخ سود بانکی به صورت رسمی چند سالی است تغییر نکرده است با این وجود کاملا واضح است که ارزش سرمایه سپرده گذاران در بانکها به دلیل سرعت بالای رشد نرخ تورم روز به روز آب می رود.

در فروردین ماه ۱۴۰۵ نرخ تورم سالانه برای خانوارهای کشور به ۵۳.۷ درصد رسیده و تورم نقطه به نقطه هم به بیش از ۷۳ درصد رسیده است اما نرخ سود بانکی همچنان ۲۲ و نیم درصد است

نرخ ۲۲ و نیم درصدی سود بانکی در مقابل تورم نقطه به نقطه ۷۳.۵ درصدی!

طبق آخرین گزارش های رسمی منتشر شده از سوی بانک مرکزی در فروردین ماه ۱۴۰۵ نرخ تورم سالانه برای خانوارهای کشور به ۵۳.۷ درصد رسیده که نسبت به همین اطلاع در ماه قبل، ۳.۱ واحد درصد افزایش یافته است. همچنین تورم نقطه به نقطه که درصد تغییر عدد شاخص قیمت نسبت به ماه مشابه سال قبل می‌باشد نیز در فروردین ماه به ۷۳.۵ درصد رسیده است؛ یعنی خانوارهای کشور به طور میانگین، ۷۳.۵ درصد بیشتر از فروردین ماه ۱۴۰۴ برای خرید یک «مجموعه کالاها و خدمات یکسان» هزینه کرده اند. علاوه بر این در فروردین ماه ۱۴۰۵ تورم ماهانه خانوارهای کشوربرابر ۵.۰ درصد بوده است.

حال با توجه به سرعت بالای رشد نرخ تورم در کشور آن هم به صورت رسمی بنابراین سیاست گذاران پولی و تصمیم گیران باید فکری اصولی به حال نرخ سود بانکی کنند تا سپرده ها با توجه به عمیق شدن نرخ تورم در مقابل سود ثابت بانکی، از بانک خارج نشوند. در چنین شرایطی به نظر می رسد برای حفظ سپرده ها درسیستم بانکی بایستی اقداماتی اصولی با حفظ جوانب در راستای مهار رشد تورم بویژه تغییر نرخ سود بانکی انجام شود تا با افزایش نرخ سود، سپرده گذاران انگیزه داشته باشند که پولهای خود را از بانک خارج نکنند یا به آن بسپارند زیرا خروج منابع از سیستم بانکی باعث فعال شدن بازارهای موازی شده و سفته بازی در بازار رونق خواهد گرفت.

خیلی از سپرده گذاران بانکی چون نرخ سود سپرده ها را بسیار کمتر از نرخ تورم می دانند با خروج آن از سیستم بانکی آن را در بازارهای موازی سودآور یا سفته بازی بکار می گیرند

احتمال خروج سپرده ها از سیستم بانکی به دلیل رشد شتابان تورم

جمشید عدالتیان، کارشناس اقتصادی در گفت و گو با «بازار» درباره تاثیر رشد نرخ تورم بر اقتصاد و بکارگیری نقدینگی در بازار اظهارداشت: زمانی که تورم شتابنده می شود ارزش پول ملی کاهش می یابد و سرمایه گذاران سعی می کنند منابع و سرمایه های خود را تبدیل به کالاهای ارزشمندی نظیر طلا، سکه، ارز، خودرو یا مسکن و ملک نمایند تا ارزش آن حفظ شود، در چنین شرایطی پول نقد چه در دست و یا به عنوان سپرده در بانک ها باشد ارزش آن متناسب با رشد تورم کاهش می یابد به همین دلیل خیلی از سپرده گذاران بانکی چون نرخ سود سپرده ها را بسیار کمتر از نرخ تورم می دانند با خروج آن از سیستم بانکی آن را در بازارهای موازی سودآور یا سفته بازی بکار می گیرند.

وی با بیان اینکه بانکها برای جلوگیری از خروج سپردها به شیوه های مختلف سعی می کنند نرخ سود بالاتری از رقم تعیین شده رسمی را به مشتریان خود بپردازند، افزود: درشرایطی که نرخ تورم بالا می رود و تغییری در نرخ سود ایجاد نمی شود اغلب بانکها حتی بانک های دولتی بناچار سود سپرده ها را بیشتر می کنند آنگونه که هم اکنون بانک ها تا بیست و هفت و حتی تا سی درصد را به مشتریان می پردازند تا سپرده گذاران راضی نگه داشته شوند. ‌

بانک مرکزی برای جلوگیری از خروج سپرده ها باید فکری اساسی کند تا بانک ها با مشکل کمبود نقدینگی مواجه نشوند از طرفی نیز نقدینگی جذب بازارهای موازی چون طلا و ارز نشود

ضرورت افزایش نرخ سود بانکی!

این کارشناس و فعال اقتصادی اضافه کرد: نرخ سود بانکی به دلیل فاصله عمیق آن با تورمی که رقم غیررسمی آن در بیشتر کالاها بیش از ۱۰۰ درصد است، عددی نیست که سپرده گذاران از آن منفعت ببرند، بنابراین بانک مرکزی برای جلوگیری از خروج سپرده ها باید فکری اساسی و اصولی کند تا بانک ها با مشکل کمبود نقدینگی مواجه نشوند از طرفی نیز نقدینگی جذب بازارهای موازی چون طلا و ارز نشود که اقتصاد کشور را با چالش مواجه نماید. با این وجود اگر بانک مرکزی دست به تغییر نرخ سود بدهد و آن را افزایش دهد در مقابل باید نرخ تسهیلات را نیز بالا ببرد اقدامی که باعث خواهد شد تولیدکنندگان و فعالان اقتصادی با هزینه های بیشتری مواجه شوند و این شیوه نیز تورم زاست.

عدالتیان گفت: به نظر می رسد دولت و در ذیل آن بانک مرکزی در صورت بالابردن نرخ سودبانکی، در مقطعی به تسهیلات گیرندگان سوبسید بدهد تا بانک ها نیز در این فرایند متضرر نشوند البته افزایش نرخ سود سپرده های بانکی نیز درمان قطعی برای کنترل نقدینگی نیست اما با توجه به عدم کاهش نرخ تورم در کوتاه مدت، افزایش نرخ سود در بانکها می تواند اثر مثبتی در اقتصاد برجای گذارد چرا که آنگونه که مشخص است با توجه به آشفتگی اقتصاد و وجود تحریم ها همچنین تنش های سیاسی در صورت عدم توافق بین ایران و آمریکا، بی تردید رشد بیشتر نرخ تورم قطعی است و این مسئله باعث خواهد شد که منابع از بانکها خارج و جذب بازارهای موازی شوند.

منبع: تحلیل بازار