بازار و صنعت
راین نفس صنایع آلمان را به شماره انداخت
به گزارش خط بازار؛ صنایع بزرگی که به حملونقل آبی وابستهاند، با توقف یا کاهش شدید فعالیت مواجه شده و این وضعیت پیامدهای گستردهای بر تولید و صادرات کشور گذاشته است.
تأثیرات تغییرات اقلیمی در آلمان دیگر تنها هشدارهای نظری نیست، بلکه به واقعیتی ملموس تبدیل شده که با کاهش بارشها، بیابانزایی زمینهای کشاورزی و تخریب جنگلها خود را نشان میدهد. در بخشهای وسیعی از کشور، باران روزها و هفتهها متوقف شده است و این امر خسارات مستقیم به محصولات کشاورزی وارد کرده و بر فعالیت حملونقل آبی نیز تأثیر گذاشته است. هشدارها درباره پیامدهای اقتصادی و خدماتی این وضعیت به طور فزایندهای افزایش یافته است.
کشاورزی و بحران منابع آب
دکتر یورگ ریشنبرگ، رئیس بخش منابع آب و خاک در سازمان محیط زیست فدرال آلمان، در گفتوگو با الجزیره اعلام کرد که پیامدهای خشکسالی تنها به کاهش رشد گیاهان محدود نمیشود بلکه باعث کاهش حاصلخیزی خاک نیز میگردد. وی افزود: «وقتی ذخایر آب در خاک بر اثر دورههای خشکسالی قبلی کاهش یابد، هر بار کمبود بارش جدید، خسارات سنگینی به محصولات کشاورزی وارد میکند.» همچنین هشدار داد که بادهای شدید باعث فرسایش خاک و از دست رفتن لایه غنی مواد آلی آن میشوند.وی با اشاره به تغییر الگوی بارندگی و کاهش سطح آبهای زیرزمینی و سطحی گفت: «این امر تعادل بین عرضه و تقاضای آب را بر هم میزند و منجر به افزایش رقابت بین بخشهای مختلف مانند انرژی، کشاورزی، صنعت و تأمین آب شرب میشود.» کاهش منابع آب به معنای ناکافی بودن آنها برای تأمین نیازهای روزانه است که میتواند اختلالهایی در تأمین آب برای مزارع، منازل و کارخانهها به ویژه در ساعات پیک ایجاد کند.

جنگلها در معرض آتشسوزی و محدودیتهای گسترده
خشکسالی فزاینده، جنگلها به ویژه در شرق آلمان را به ویژه در ایالت براندنبورگ، که جنگلهای صنوبر با خاکهای شنی سبک دارد، بیش از پیش در معرض خطر آتشسوزی قرار داده است. مقامات محلی به عنوان اقدامی پیشگیرانه، محدودیتهای شدیدی در برداشت آب از رودخانهها، دریاچهها و چاهها در ۸ شهرستان ایالت براندنبورگ و همچنین مناطقی از ایالت ساکسونی اعمال کردهاند.آندره برگر، مدیرکل انجمن شهرداریهای آلمان، بر ضرورت این محدودیتها تأکید کرد و گفت: «تنها با این تدابیر میتوان از اعمال ممنوعیت کامل استفاده از آب جلوگیری کرد.»

خشکی رودخانه راین و نگرانیهای صنعت
رودخانه راین به عنوان شاهرگ اقتصادی آلمان، ارتباط دهنده بنادر شمالی با مراکز صنعتی جنوب است. کاهش سطح آب این رودخانه به سطح بحرانی، نگرانیها درباره پیامدهای اقتصادی سنگین را افزایش داده است. نیلس یانزن، رئیس بخش تحلیل اقتصادی مؤسسه اقتصاد جهانی کیل، به روزنامه هاندلسبلات گفت: «تجارب گذشته نشان داده که کاهش طولانی مدت سطح آب راین میتواند باعث کاهش تولید صنعتی تا یک درصد در هر ماه شود.»وزیر اقتصاد ایالت نوردراین-وستفالن، مونا نویبائور، نیز تأکید کرد که وضعیت بسیار نگرانکننده شده است و ماه مارس سال جاری از خشکترین ماهها از آغاز ثبت دادههای اقلیمی بوده است.
خسارتهای مکرر و دردسر شرکتها
تجربه سال ۲۰۱۸ هنوز در ذهن فعالان اقتصادی باقی است، زمانی که کاهش سطح آب راین باعث کاهش ۰.۴ درصدی تولید ناخالص داخلی آلمان شد. شرکتهای بزرگ مانند باسف، فعال در صنعت شیمیایی، خسارات سنگینی به دلیل اختلال در زنجیره تأمین متحمل شدند. در سال ۲۰۲۲ نیز قیمت سوخت در جنوب کشور به دلیل توقف حملونقل آبی به طور قابل توجهی افزایش یافت، زیرا کشتیها نتوانستند سوخت را از بنادر شمال به جنوب منتقل کنند.مطالعات در شهر کاوب نشان میدهد که ماندگاری سطح آب زیر ۷۸ سانتیمتر برای بیش از ۳۰ روز باعث کاهش تولید صنعتی تا ۱ درصد میشود، زیرا در چنین شرایطی رودخانه دیگر قابل کشتیرانی کامل نیست و عبور کشتیهای باربری سنگین مختل میشود.جوزف لابشوتس، کارشناس اقتصادی، در گفتوگو با الجزیره هشدار داد که ادامه کاهش سطح آب میتواند منجر به کمبود مواد اولیه برای کارخانهها و کاهش یا توقف موقت تولید شود و خواستار اقدام فوری دولت آلمان برای مقابله با این تهدید شد.

راهکارهای موقتی و نیاز به اقدامات بلندمدت
شرکتهایی مانند باسف به دنبال راهکارهای جایگزین از جمله خرید کشتیهای مخصوص عبور از آبهای کمعمق هستند، اما این راهحلها موقتی است، زیرا حجم بالای کشتیهایی که روزانه به کارخانههای آنها میرسند به سادگی از طریق حملونقل جادهای یا ریلی قابل جبران نیست.اگرچه دولت آلمان برنامهای برای عمیقتر کردن مسیر رودخانه راین به میزان ۲۰ سانتیمتر در مسیری به طول ۵۰ کیلومتر دارد، اما این پروژه به دلیل مشکلات بوروکراتیک همچنان به تأخیر افتاده است. وزیر پیشین حملونقل، فولکر ویزینگ، تصریح کرد: «بودجه تنها کافی نیست، بلکه نیاز به سرعت در اجرا داریم.»پیشگیری به عنوان راهکار اصلیلابشوتس معتقد است که اقدامات کنونی تنها مدیریت علائم بحران است و نه حل ریشهای مشکلات. وی افزود: «طی سالهای اخیر اقدامات متعددی در سطح اروپا و آلمان انجام شده و همکاریهای اروپایی از طریق برنامههایی مانند کوپرنیکوس تقویت شده است.» وی بر اهمیت پیشگیری بلندمدت تأکید کرد و گفت: «باید جنگلها بازسازی شده و مدیریت آنها تغییر یابد، از فناوریهای نوین مانند حسگرهای نظارت بر پوشش گیاهی، سیستمهای هشدار زودهنگام و نظارت ماهوارهای استفاده شود.» لابشوتس تأکید کرد که این تلاشها باید جامع و عادلانه باشد و کاهش انتشار دیاکسید کربن به عنوان مسئولیتی مشترک دولتها، شرکتها و جامعه مدنی پذیرفته شود.
بحران پیچیدهای که نیازمند اراده سیاسی است
خشکسالی در آلمان دیگر پدیدهای گذرا نیست بلکه بحران پیچیدهای است که امنیت غذایی، ثبات اقتصادی و سلامت اکوسیستمها را تهدید میکند. در حالی که مقامات تدابیر موقتی برای کاهش اثرات اتخاذ کردهاند، راهحلهای اساسی به دلیل کندی در اجرا و ضعف اراده سیاسی به تعویق افتاده است.آنچه در این شرایط نیاز است، نه تنها تأمین مالی و تجهیزات، بلکه داشتن چشماندازی جامع و بلندمدت است که محیط زیست را در مرکز سیاستهای اقتصادی قرار دهد و به پایداری اولویتی متناسب با ابعاد این تهدید بدهد.
منبع: فارس