خط بازار
اخبار

نابودی صنعت خودروسازی کلید خورد/جهش تولید در دستان مردم جنتلمن

به گزارش خط بازار؛ طبق آمار تولید خودرو برای سال ۱۴۰۲ که توسط وزارت صمت منتشر شد، تولید دو خودروساز بزرگ کشور در مقایسه با سال‌های گذشته افت محسوسی را تجربه کرده است؛ در حالی که مونتاژکاران خصوصی رشد قابل ملاحظه‌ای داشتند و این شائبه مطرح می‌شود که آیا دولت قصد جایگزینی مونتاژکاران با تولیدکنندگان خودرو را دارد؟

وزارت صمت حدود دو هفته پیش آمار تجمیعی تولید خودرو را منتشر کرد که باز هم طبق پیش‌بینی‌ها، برخلاف هدف‌گذاری این وزارت‌خانه بود.

بر همین اساس تولید کل خودرو در سال ۱۴۰۲ به رقمی بالغ‌بر یک میلیون و ۳۳۸ هزار و ۸۵۶ دستگاه رسید که از این میان، ایران خودرو با تولید ۵۱۶ هزار و ۷۱۰ دستگاه در مقام اول و سایپا با تولید ۳۶۴ هزار و ۱۳۹ دستگاه در مقام دوم قرار می‌گیرد. این آمار از کسری حدود ۲۶۱ هزار دستگاه یا به عبارتی ۱۹ درصدی از وعده حداقل تولید (یک میلیون و ۶۰۰ هزار دستگاه) در سال ۱۴۰۲ خبر می‌دهد. این میزان از تولید حدود ۱۰ هزار دستگاه کمتر از تولید کل خودرو در سال ۱۴۰۱ بود که عملاً بر خلاف شعار سال «مهار تورم و رشد تولید» بود. اما نکته عجیب نهفته شده در این آمار، میزان تولید خودرو به تفکیک هر شرکت خودروساز است.

نابودی صنعت خودروسازی کلید می‌خورد؟

با مقایسه آمار تولید خودرو به تفکیک هر شرکت می‌توان متوجه شد که دو شرکت ایران خودرو و سایپا با بیشترین تیراژ تولید، سال گذشته نسبت به ۱۴۰۱ با کاهش تولید روبه رو شدند. این در حالی است که شرکت‌های خصوصی که غالباً هم مونتاژکار هستند نسبت به ۱۴۰۱ رشد تولید داشتند.

در وضعیتی که ایران خودرو پنج درصد و سایپا چهار درصد نسبت به سال ۱۴۰۱ کاهش تولید داشتند، خودروسازان بخش خصوصی با شش درصد افزایش تولید روبه رو شدند که می‌تواند پیامدهای مثبت و منفی بسیاری داشته باشد.

شاید بسیاری از افراد بر این باور باشند که دولت توانست در سال گذشته انحصار بازار خودرو و سال‌ها یکه‌تازی ایران خودرو و سایپا را بشکند و این، آغازی است برای رسیدن به یک بازار خودرو آزاد و رقابتی، اما چنین نیست.

برای اینکه یک صنعت در کشوری شکل بگیرد و به مرحله تولید و بهره‌برداری برسد، نیازمند سرمایه‌گذاری‌های کلان و حمایت دولتی است. این مرحله در صنعت خودروسازی ایران انجام گرفته و دو شرکت ایران خودرو و سایپا توانستند با داخلی‌سازی قطعات یدکی مورد نیاز، اقدام به تولید خودروهای داخلی کنند، اما خود این موضوع به تنهایی قابل قبول نبوده و قطعه‌سازان این شرکت‌ها باید بتوانند به عمق داخلی‌سازی ۱۰۰ درصد خودروهای ایرانی برسند.

از سوی دیگر اما شرکت‌های خصوصی که سرمایه بسیار محدودتری نسبت به خودروسازان مذکور دارند، اغلب توان سرمایه‌گذاری در بخش قطعه‌سازی و تولید خودروهای داخلی را ندارند و بنابراین به مونتاژکاری مشغول هستند. محصولات این شرکت‌ها غالباً از داخلی‌سازی کمتر از ۲۰ درصد بهره می‌برند و برای استفاده از معافیت‌های مالیاتی، معمولاً از ترفندهایی مانند تولید کوتاه‌مدت هر خودرو استفاده می‌کنند.

همین موضوع باعث می‌شود که اکثر محصولات چینی بازار در حد چند سال روی خط تولید باقی بمانند و پس از تیراژ محدود با یک مدل دیگر جایگزین شوند. در نتیجه اغلب خودروهای مونتاژی بازار با مشکل کمبود قطعه روبه رو می‌شوند که در صورت پیدا شدن قطعه مورد نظر، با قیمت‌های نجومی به دست مصرف‌‌کننده می‌رسند.

بنابراین با ادامه این روند می‌توان روز به روز شاهد قدرت گرفتن مونتاژکاران چینی و نابودی چرخه تولید و زنجیره تأمین شرکت‌های خودروساز داخلی شد.

رقابت غیرعادلانه، عامل افت تولید ایران خودرو و سایپا

هرچند نمی‌توان مقصر وضعیت فعلی صنعت خودرو را تماماً به دوش دولت انداخت، زیرا چندین دهه انحصار بازار خودرو کاملاً در دستان دو شرکت ایران خودرو و سایپا بود و این دو شرکت با سرمایه عظیمی که طی چند دهه اخیر جذب کردند، می‌توانستند محصولات به‌روز و رقابت‌پذیر در سطح جهانی تولید کنند. اما دخالت دولت در این دو شرکت و تعیین سقف قیمتی برای آن‌ها باعث شد تا ضمن ضررده شدن ایران خودرو و سایپا، روزبه روز از کیفیت و امکانات خودروها کاسته شود و هر دو طرف قضیه، یعنی هم مصرف‌کننده و هم تولیدکننده از وضعیت ناراضی باشند.

در اغلب صنایع سطح جهان، دخالت دولت باید در حد نظارت و توصیه به شرکت‌ها باشد و در صورتی که بخواهد برای محصولات آن‌ها تعیین قیمت کرده و یا هیئت مدیره شرکت را به دست بگیرد، هدف شرکت از سوددهی به موارد دیگر میل می‌کند، این موضوع را می‌توان در اغلب شرکت‌های دولتی متوجه شد که غالباً سودده نیستند.

در نهایت دولت باید با واگذاری کامل ایران خودرو و سایپا به بخش خصوصی، از دخالت در این شرکت‌ها خودداری کند و اجازه رقابت سالم با دیگر شرکت‌های خصوصی را به آن‌ها بدهد. از سوی دیگر واردات خودرو در مقیاس گسترده، حتی با چنین تعرفه‌های بالا هم می‌تواند بازار خودرو را به سمت یک بازار کاملاً رقابتی سوق دهد و نارضایتی تولیدکننده و مصرف‌کننده را برطرف کند.

منبع: تجارت نیوز

27 دیدگاه برای این مطلب

  • سینا گفت:

    شنیده ها حاکی از آن است که هاشم یکه زارع، یکی از مدیران سرشناس صنعت خودرو در ایران، قرار است به این صنعت بازگردد.

  • عیسی گفت:

    با سلام
    جناب صمت یکبار هم که شده به ادغام این دو شرکت بزرگ فکر کنید. و با انتخاب یک مدیر عامل واحد ترجیحا جناب توسلی مهر این ریسک را بکنید . بی شک مشکل خودرو سازها رفع خواهد شد.سال هاست که رقابت جواب نداده یکبار هم که شده این دو شرکت را ادغام کنید.سپاس

  • عیسی گفت:

    با سلام
    هادی جان
    آزموده را آزمودن خطاست.

  • مهدی صادقی گفت:

    به حق ۵تن عال عبا که ایرانخودر سایپا نابود بشن مردم ۲۰ساله نابود کردن قران محمد خدش نابودشان خواهد کرد چوب خدا صدا ندار همینه البته راه دوزدی کم بیش دولت براشون بسته به همین خاطر دارن زور میزنن وبادولت به لج افتادن ولی باز باز خدا بزرگه برنده میدان دولت امیدبه خداوند یکتا دولت این دوتا شرکت دوزدازبین خواهد برد

  • مگاموتور گفت:

    لطفا مدیرعامل مگاموتور توضیح بدهد که چرا با این وضعیت نقدینگی و هزینه بالا و ضرر و زیان در خودروسازی سایپا ، چرا آقای جابری رییس هیئت مدیره و بزرگی معاونت تحقیق و توسعه و قاسمی معاونت مهندسی در مگاموتور که در سال های گذشته با رانت حکم گرفتند را به مدت ۱۰ روز به کشور چین ماموریت فرستادید؟؟؟؟
    میدانید هزینه ۱۰ روز مسافرت و حق ماموریت دلاری این ۳ نفر چقدر می شود؟
    چه سودی حاصل مگاموتور در ماموریت های قبلی این آقایان شد که این ماموریت حز ضرر چیزی ندارد
    متاسفانه پرسنل مگاموتور از بی تجربگی و نداشتن تخصص مدیرعامل وقت مگاموتور سواستفاده می کنند و برای خودشان منافع و کیسه دوختندـ
    مگاموتور سایپا هر روز بدتر می شود و در حال نابود شدن.

    • رضا گفت:

      لطفا مردم را گمراه نکنید درست تجزیه وتحلیل کنید، قضیه افت تولید مهم نیست از دید یک شرکت سود دهی مهم، توضیح دهید محصولات این دو شرکت اشغال قالب کن از لحاظ کیفی و استانداردها چه وضعیتی دارد و تراز این شرکت ها چگونه بوده

  • آدمی گفت:

    بعنوان بک آذری دورگه ازتبریزایران همیشه قهرمان عرض مینمایم،چراباانتشارکلمه انگلیسی،به نجابت،وشخصیت مردم ایران توهین میکنید؟اینجاایران است وواژگان فارسی ومردمان نجیب کم بسیارداردپس چرابه مانند نژادپرستان متعصب،نادان واحمق ،عقلانیت خودودیگران رالگدمال مینماییم؟!ازخداوندناظرومنتقم وحقّ الناس بترسیم.باتشکر

  • عیسی گفت:

    با سلام خبر خوب برای مگاموتور
    فردی لایق و جسور و رکورد دار تولید در راه مگاموتور.رکورد قبلی تولید بدون شک خواهد شکست. مدیران زیر مجموعه پاشنه کفش ها بکشند.یا علی

  • ياورى گفت:

    ضمن عرض سلام و آرزوي قبولي طاعات و عبادات و آرزوى سالي خوش
    قبل از شروع از همه نیروهای لایق وپاکددست و تولیدکنندگان شریف پوزش طلبيده و ايشان مخاطب بنده نيستند

    درسیکل خریداتفاقاتی متاسفانه رخ می دهد که انسان مغزش سوت می کشد
    یکی از نیروهای وقت قطعات موتور با همکاری ر م که خوشبختانه از سیستم تامین کنار گذاشته شد با حذف تامین کننده خوشنام ق.ک انحصار تامین یکی از قطعات مهم را به شرکتی که تا چندسال قبل با نام کارگاه فعالیت می کرد(آ ص ت )سپرد و متاسفانه با استفاده از این انحصار تا توانستند به چندین برابر قطعه را فروختند
    اگر روزی 1000 خودرو تولید شود در یک قلم 3 میلیارد و سالانه 1000 میلیارد تاراج میشود

  • سجاد گفت:

    بر فرض که اطلاعات و ادعا های مطرح شده در متن خبر درست باشه باز هم جای نگرانی نیست صد البته که از بین رفتن نقاط ضعف خیلی چیز بدی هم نیست!!

  • جواد گفت:

    بالاخره یک خبر خوب در دولت 13 پیدا شده انشاالله راست باشه و این دو خودرو ساز نابود بشوند. همینطور که سرمایه و عمر مصرف کنندگان ش را نابود کرد.

  • موسوی گفت:

    سلام
    ببینید چه کسانی رفتند چین حتما جهت عید دیدنی با دوست صمیمی اش ک ، خدا به صنعت خودرو رحم کند با داشتن نفراتی چون ج در مگاموتور

  • مگاموتور گفت:

    سلام
    از مگاموتور چه خبر؟
    شنیده شده اقای ح از واحد تامین برکنار شده بلافاصله با فشار عده ای در پست خودش ابقا گردیده است البته این موضوع مسبوق به سابقه می باشد از دوستان نظارتی انتظار میرود بررسی کنن چه قدرتی در پشت اقای ح هستش هیچ کس نمیتواند ایشان را جابجا کنه؟ البته همه پرسنل میدانن ولی جای سئوال هست چرا هیچ کس به این موضوع ورود نمی کند؟

  • موسی گفت:

    با وجود فردی مثل تیموری این خسارات قابل پیش بینی بود عاملین انتصاب او کجا هستند

  • کارشناس گفت:

    در سال ۱۴۰۳تحولی عجیب در صنعت خودرو و مسکن رخ خواهد داد اونم به دست خوده مردم … ایران خودرو و سایپا و دلالان ورشکست و مردم هجوم میاورند به سمت خودروی چینی و خودرو از کالا سرمایه ای خارج و مصرفی میشود … و در مسکن به مردم زمین و مسکن نهضت ملی داده میشود با وام ساخت مسکن و حباب مسکن ریزش میکند و مسکن مهر های قبلی میاد تا 500میلیون و مردم میفهمن خانه مصرفی هست باید به روز و جدید باشد …

  • محمد گفت:

    تنها راه پیشرفت خودروسازی درایران تعطیلی کامل ایران خودرو وسایپا وسپردن تولید یه شرکت‌های خصوصی میباشد تازمانی که این درشرکت هستن وضعیت هر روز بدتر ازدیروز

  • غلامرضا پیک فلک گفت:

    ایرانی خودرو بی کیفیت لازم ندارد پس اگر خودرو سازی ایران مثل گذشته عمل کند بهتر است تعطیل شود.

  • غلامرضا پیک فلک گفت:

    ایرانی خودرو بی کیفیت لازم ندارد اظهار نظر دقیق .

  • هاتف گفت:

    کلا همه چی مافیایی شده. همه چی خراب شده

  • علی گفت:

    چرا هیچکس رسیدگی نمی‌کنه تخریبی که در زمان مدیریت تیموری و تیم ناکاربلد درگروه سایپا انجام دادن درهرکجای جهان که باشه مجازات در پی اش دارد تازه طلبکار هم هستند

  • آبی گفت:

    آسیب اصلی را سیستم گمرک و مالیات غیر مکانیزه میزند که سبب میشود جنس چینی به اسم ایرانی بیاید و میلیاردها تومان این وسط فقط توسط مسئولان بسرقت رود و جنس چینی گران به اسم تولید داخل قالب شود حذف نظام فعلی مالیات و گمرک و تمرکز هر دو در تراکنش نهایی فروش خودکار تولید داخل را به صرفه خواهد کرد در شرایط فعلی فقط دعوا سر غالب بودن کدام مسئول سارق است مثلا زمانی کروز غالب بود

  • رضا سائلی گفت:

    از مقام معظم رهبری خواهش میکنم دستور بفرمایند خودرو سازی کاملا خصوصی بشود وفقط دولت محترم ناظر باشد مالیات دریافت بکند، همه چیز درست می‌شود امور فنی و مهندسی کشور باید به خود مردم واگذار بشود تا در کشور رونق اقتصادی و توسعه تحصیل گردد

  • ااالرل گفت:

    اینهمه اخوند و مدیر بی کار را حقوق کلان میدهید و بدون برنامه پس هر چه قیمتم ببرید بالا بازم ضرر میدهید

  • خانی گفت:

    همان بهتر که نابود شود به بهانه حمایت از تولید بیش از چهل سال خون مردم را در شیشه کردند

  • ارمین گفت:

    خدالعنت کنه کسانی روکه جلوواردات خودرو روگرفتن وتعرفه بالامیگیرن.خداریشتون خشک بشه

دیدگاه خود را بنویسید