اخبار
راز پیشرفت خودروسازی چینیها
به گزارش خط بازار؛ تا همین یک دهه پیش، عبارت خودروی چینی در ادبیات جهانی مترادف با کپیهای بیکیفیت، طراحیهای عجیب و ایمنی پایین بود. اما سال ۲۰۲۳ نقطهی عطفی بود که تاریخ صنعت حملونقل را دگرگون کرد: چین با صادرات بیش از ۵ میلیون خودرو، رسماً از ژاپن پیشی گرفت و به بزرگترین صادرکننده خودرو در جهان تبدیل شد.
این اتفاق نتیجهی اجرای دقیق یک نقشهی راه ۲۰ ساله بود.تحلیلگران غربی این پدیده را شوک چینی مینامند، اما در پکن، این موفقیت با اصطلاح استراتژیک سبقت گرفتن سر پیچ شناخته میشود.
در ادامه به بررسی عمق این استراتژی با تمرکز بر دو محور کلیدی فناوری و بومیسازی زنجیره تأمین میپردازیم:
پایان عصر کپیکاری؛ آغاز عصر خودروهای نرمافزار محور
راز اصلی جهش چین، درک زودهنگام یک واقعیت تلخ بود: آنها هرگز نمیتوانستند در بازی موتورهای احتراق داخلی (بنزینی) که قوانینش را آلمان، آمریکا و ژاپن طی صد سال نوشته بودند، پیروز شوند. فاصله مهندسی مکانیک بسیار زیاد بود. بنابراین، چین تصمیم گرفت به جای دویدن در مسیر مستقیم، منتظر تغییر مسیر مسابقه بماند.
ظهور خودروهای برقی (EV) همان پیچ تاریخی بود. در خودروهای برقی، موتور پیچیده و گیربکسهای چندسرعته حذف میشوند و جای خود را به باتری و نرمافزار میدهند؛ دو حوزهای که چین در آنها پتانسیل رهبری داشت.
امروز، خودروهای چینی دیگر ماشینهایی مکانیکی نیستند، بلکه به قول مدیرعامل شیائومی، موبایلهای هوشمندی هستند که چهار چرخ دارند.
ورود غولهای تکنولوژی نظیر Huawei و Xiaomi به صنعت خودرو، مفهومی را ایجاد کرده که خودروسازان سنتی اروپا هنوز در حال کلنجار رفتن با آن هستند: کابین هوشمند.
تسلط بر قلب تپنده، انقلاب باتری و بومیسازی
اما فناوری نرمافزاری تنها نیمی از ماجراست. برگ برنده اصلی چین، زنجیره تأمین بومی و یکپارچه است. در صنعت خودروی برقی، حدود ۴۰ درصد ارزش کل خودرو مربوط به باتری است.
چین با سرمایهگذاری استراتژیک و زودهنگام، اکنون حاکم بلامنازع این بخش است.دو شرکت چینی CATL و BYD به تنهایی بیش از ۵۰ درصد بازار باتری جهان را در اختیار دارند.نوآوریهایی مانند باتری تیغهای بیوایدی که ایمنی بالا و هزینه پایین را همزمان ارائه میدهد، قواعد بازی را عوض کرده است.نکته کلیدی در اینجا بومیسازی است.
برخلاف خودروسازان غربی که برای تأمین قطعات به زنجیرهای طولانی و شکننده در سراسر جهان وابستهاند، چین همه چیز را در خانه دارد.
از استخراج لیتیوم و کبالت (که چین پالایش آن را در سطح جهانی کنترل میکند) تا تولید آند، کاتد و در نهایت پک باتری، همگی در داخل چین و اغلب در شعاع چند صد کیلومتری کارخانههای خودروسازی انجام میشود.این یعنی کاهش شدید هزینههای لجستیک و مصونیت در برابر بحرانهای جهانی.
مدل بیوایدی، بازگشت به ادغام عمودی
شاید هیچ شرکتی به اندازه BYD نماد این خودکفایی نباشد. این شرکت مدلی را احیا کرده که هنری فورد در قرن بیستم آرزوی آن را داشت: ادغام عمودی.
ادغام عمودی چیست؟
ادغام عمودی یا یکپارچگی عمودی در اقتصاد خرد و مدیریت کسبوکار، فرآیندی است که در آن یک شرکت، شرکتهای پخش محصولات خود را، تحت تملک خود در میآورد تا پس از مرحله تولید، کنترل خود را بر این بخشها افزایش دهد.
بیوایدی تقریباً تمام اجزای خودروهایش را خودش میسازد؛ از باتری و موتور الکتریکی گرفته تا ریزتراشههای نیمههادی، چراغها و حتی داشبورد.زمانی که جهان در سالهای ۲۰۲۱ و ۲۰۲۲ با بحران کمبود چیپ مواجه شد و خطوط تولید تویوتا و فورد متوقف شدند، بیوایدی بدون توقف به تولید ادامه داد چون چیپهایش را خودش میساخت.
این سطح از بومیسازی به خودروسازان چینی اجازه میدهد قیمت نهایی محصول را به سطحی برسانند که رقابت با آن برای اروپاییها غیرممکن به نظر میرسد.
به طوری که ایلان ماسک، مدیرعامل تسلا، هشدار داده است که بدون ایجاد موانع تجاری (تعرفهها)، خودروسازان چینی رقبای غربی را له خواهند کرد.
جنگ درون مملکتی غول های خودروسازی که ارتقا به همراه داشته است
عامل دیگری که اغلب نادیده گرفته میشود، رقابت وحشیانه در بازار داخلی چین است. دولت چین با سیاستهای حمایتی هوشمندانه و یارانههای هدفمند، صدها استارتاپ را به میدان فرستاد.
این بازار مانند یک میدان نبرد گلادیاتوری عمل کرد؛ شرکتهای ضعیف ورشکست شدند و ادغام صورت گرفت. آنهایی که باقی ماندند (مانند جیلی، بیوایدی، چری و…) جنگجویانی آبدیده هستند که یاد گرفتهاند چگونه با سرعت نور محصول جدید بدهند.
سرعت توسعه یک خودروی جدید در چین به ۱۸ تا ۲۴ ماه رسیده است، در حالی که این عدد برای خودروسازان سنتی حدود ۴ سال است.این سرعت سرسامآور ناشی از استفاده از پلتفرمهای ماژولار و شبیهسازیهای دیجیتال پیشرفته است.
چینیها منتظر نمیمانند تا یک محصول بینقص شود؛ آنها محصول را عرضه میکنند و سپس با آپدیتهای نرمافزاری آن را تکمیل میکنند، دقیقا مانند دنیای موبایل.
در مجموع، آنچه امروز در صنعت خودروی چین میبینیم، نتیجهی همافزایی بینظیر سیاستگذاری دولتی، نوآوری تکنولوژیک و تسلط بر منابع اولیه است.
چین دیگر کارخانه جهان برای مونتاژ طرحهای دیگران نیست؛ بلکه اکنون به آزمایشگاه نوآوری جهان تبدیل شده است.
خودروسازان غربی اکنون در وضعیتی متناقض قرار دارند؛ از یک سو برای کاهش هزینه به باتریها و تکنولوژی چین نیاز دارند و از سوی دیگر باید با سیل خودروهای چینی در بازارهای خود مقابله کنند.
پیام واضح است: دوران سلطه مکانیکی غرب به پایان رسیده و عصر دیجیتال و الکتریکی شرق آغاز شده است.رازی که دیگر پنهان نیست، این است که در دنیای جدید، برنده کسی نیست که بهترین موتور را میسازد، بلکه کسی است که بهترین نرمافزار را روی کارآمدترین باتری سوار میکند.
منبع: فارس